کربوهیدرات و رژیم غذایی و نسبت موجود این مواد غذایی برای لاغری و تناسب اندام از اهمیت ویژه ای برخوردار است.لذا شناخت این ماده غذایی و اینکه به چه نسبت برای بدن ما لازم است خیلی مهم و حیاتی است چون نه می شود کربوهیدرات را حذف کرد و نه می شود.

کربوهیدرات و رژیم غذایی

کربوهیدرات و رژیم غذایی

هیدرات کربن یا قندها ( گلوسيد) دارای ترکیب شیمیایی شامل کربن، هیدروژن و اکسیژن می باشند.

منبع اصلی تأمین انرژی است و به ازای هر گرم،Kcal 4 انرژی تولید می شود و 60 – 50 % نیاز روزانه راتأمین می نماید.

منابع: غلات، حبوبات، ميوه و سبزى

طبقه بندی کربوهیدرات:

  • کربوهیدرات ساده

منوساکارید

دی‌ساکارید

  • کربوهیدرات مركب، پیچیده يا پلیمری (پلی‌ساکاریدها)

منوساکاریدها (تك قندى ها): ساده ترین قندها هستند و بر اساس طول زنجیره شامل  تریوز، تتروز ، پنتوز و هگزوز می باشند.

هگزوزها قندهای 6 کربنه هستند که در تغذیه انسان مورد مصرف قرار می گیرند.

6CO2+ 6H2O نور   C6H12O6  توسط فرایند فتوسنتز در گیاهان ساخته می شود   :

  • گلوکز

گلوکز (دکستروز) فراوان ترین و ساده ترین قندهاست و از تجزيه نشاسته حاصل می شود. گلوکز تنها قند آزاد در خون است.

  • فروکتوز

يا قند ميوه، شیرین‌ترین قند طبیعی است . در عسل و بسیاری از میوه‌ها وجود دارد.

  • گالاکتوز

از تجزيه قند شير یا لاکتوز بدست می آید.

کربوهیدرات و رژیم غذایی دى ساکاریدها

از تركيب 2 منوساكاريد با از دست دادن 1 مولكول آب بدست می آید.

  • ساکروز (گلوکز + فروکتوز) از چغندرقند و نيشكر بدست می آید.
  • لاکتوز یا قند شیر (گلوکز + گالاکتوز)
  • مالتوز (گلوکز + گلوکز) در جوانه غلات یافت می شود.

کربوهیدرات و رژیم غذایی پلی‌ ساکاریدها

نشاسته: فراوانترین قند در طبیعت و پلیمری از گلوکز است. (CH2O) n در غلات، حبوبات، ریشه و ساقه های زیرزمینی و میوه جات نارس وجود دارد.نشاسته با حرارت یا آب گرم می شکند و دکسترین تولید می کند.

گلیکوژن: یا نشاسته حیوانی تنها قندی که در انسان و حیوان بصورت ذخیره در کبد و عضله وجود دارد و توسط آنزیم گلیکوژناز به گلوکز تبدیل می شود.

فیبرها: در بدن انسان، آنزیم‌ های گوارشی نمی ‌توانند فیبرها را به ترکیبات ساده‌ تر تبدیل کنند. بنابراین فیبر نمی ‌تواند به‌عنوان یک منبـع انرژی در نظر گرفته شود. اما امروزه برای کاهش بیماری های تمدن (چاقی، آترواسکلروز، سرطان کولون ..) مورد توجه قرار گرفته است.

نقش فيبر در فيزيولوژى هضم:

کربوهیدرات و رژیم غذایی

. باعث جذب و نگهدارى آب شده و با حجیم و نرم شدن مدفوع، منجر به كاهش یبوست، هموروئيد و سرطان كولون می شود.

. با كاهش جذب قند، قند خون را تنظیم کرده و در افراد دیابتی نیاز به انسولین را کاهش می دهد.

. فيبرهاى محلول در آب به کلسترول و اسیدهای صفراوی متصل شده و با دفع آنها منجر به كاهش چربيها می شود.

. در برطرف شدن چاقى مؤثر است.

مصرف فیبر می تواند منجر به نفخ و اسهال شود.

  • فیبرهای محلول در آب مانند پكتين و صمغ ها

منابع: پوست سيب، آب پرتقال، آلو، شلغم، انگور، جودوسر، لعاب حبوبات

  • فیبرهای غيرمحلول در آب مانند سلولز، نقش ساختمانى دارند و باعث استحكام بافت گياهى مى شوند.

منابع: سبوس گندم، آجيل, سبزى ها، دانه ها

هضم كربوهيدراتها

كربوهيدراتها بصورت منوساكاريد جذب مى شوند پس بايد هضم شوند (98-90%کربوهیدراتها هضم می شوند)

بزاق

– نشاسته پخته :                       آميلاز                    روده باريك                دكسترين و مالتوز

پانكراس

دى ساكاريدها در شيره روده توسط آنزیمهای زیر تجزیه می شوند:

سوكراز           گلوكز + فروكتوز

مالتاز              گلوكز + كلوكز

لاكتاز             گلوكز + گالاكتوز

 

جذب: در تمام روده باريك خصوصا در ژئوژنوم

– گليكوژن (ذخیره)

منوساكاريدها:   جذب از روده        وريد باب                 كبد:

– گلوكز        جريان خون                 سلولهاى بدن

مصرف كربوهيدراتها:

. منبع انرژى برای سلولها (تنها منبع انرژی برای مغز و سلولهای عصبی)

. ذخيره گليكوژن (گليكوژنز)

. ذخيره چربى (ليپوژنز)

گلوكز به همان سرعتى كه توسط سلولها از خون برداشته مى شود به جريان خون وارد مى شود:

. گليكوژنوليز:                 گليكوژن                      گلوكز

. گلوكونئوژنز:    چربى يا امینواسید                      گلوكز

. جذب قندها از دستگاه گوارش

  • تنها هورمون كاهنده خون: انسولين
  • هورمونهاى افزايش دهنده خون: هورمونهاى تيروئيدى، آدرنالين، گلوكاگون، استروئيدى

 

هيپوگلايسمى: قند خون ناشتا کمتر از 50 mg/dl   علائم: ضعف، بيحالى، بيقرارى، تحريك يذيرى، سرگيجه، تعريق، سردرد، شوك هيپوگلايسمى

هيپرگلايسمى: قند خون ناشتا بیش از  mg/dl126

در صورت كاهش قند، سلولها انرژی را از تجزیه چربى ها تأمین می کنند که منجر به آزاد شدن مواد ستونی در خون و ادرار می شود و نهایتا تعادل اسيد و باز خون دچار اختلال می شود.

عوارض مصرف کربوهیدرات

کربوهیدرات و رژیم غذایی

ديابت

گالاكتوزمى

عدم تحمل لاكتوز

پوسيدگى دندان

برای امتیاز به این نوشته کلیک کنید!
[کل: 0 میانگین: 0]

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *